28
Cu
Bakır
%86–88,5
CuSn10Zn2
CuSn10Zn2 | RG10 Kızıl Bronz | Kalay-Çinko Bronzu | ISO 1338 CuSn10Zn2
KUPTİN® R10 (CuSn10Zn2), ağır yük ve düşük kayma hızlarında çalışan kaymalı yataklar, bronz burçlar, dişliler, pompa ve vana parçaları için kullanılan döküm kalay-çinko bronzudur.
- Alaşım
- CuSn10Zn2
- Tarihsel ISO
- ISO 1338:1977
- Eski DIN
- G-CuSn10Zn / 2.1086.01
- UNS
- C90500 (yakın kalite)
- ASTM
- B505/B505M; B271/B271M
- Yoğunluk
- 8.7 g/cm³
01. Kimyasal Bileşim (%)
50
Sn
Kalay
%9,2–11
30
Zn
Çinko
%1–3
82
Pb
Kurşun
Maks. %1,30
28
Ni
Nikel
Maks. %2,00
26
Fe
Demir
Maks. %0,20
15
P
Fosfor
Maks. %0,03
25
Mn
Manganez
Maks. %0,20
51
Sb
Antimon
Maks. %0,30
16
S
Kükürt
Maks. %0,10
13
Al
Alüminyum
Maks. %0,01
14
Si
Silisyum
Maks. %0,01
02. Mekanik Özellikler
| Özellik Adı | Birim | Değer | Test Yöntemi |
|---|---|---|---|
| Çekme Dayanımı Rm | MPa | Kum (G) ≥260; Savurma (GZ) ≥280; Sürekli (GC) ≥280 | Eski DIN / üretici referansı |
| Akma Dayanımı Rp0,2 | MPa | Kum (G) ≥130; Savurma (GZ) ≥150; Sürekli (GC) ≥140 | Eski DIN / üretici referansı |
| Uzama A | % | Kum (G) ≥15; Savurma (GZ) ≥5; Sürekli (GC) ≥8 | Eski DIN / üretici referansı |
| Sertlik | HBW | Kum (G) ≥75; Savurma (GZ) ≥95; Sürekli (GC) ≥90 | Eski DIN / üretici referansı |
| Yoğunluk | g/cm³ | yaklaşık 8,7 | Tipik değer |
03. Kullanım Alanları
- Ağır hizmet tipi kaymalı yataklar
- Bronz burçlar ve şaft yatakları
- Sonsuz dişli çarkları
- Dişliler ve dişli kutusu parçaları
- Yük altında çalışan mil ve iş mili somunları
- Kılavuz, kızak ve aşınma plakaları
- Pompa gövdeleri ve pompa çarkları
- Vana gövdeleri ve armatür parçaları
- Düşük hızlı, ağır yüklü kayma elemanları
- Teknik resme göre özel makine parçaları
04. Üretim Teknolojisi ve Temin Şekilleri
Üretim TeknolojisiSavurma döküm, sürekli döküm, kum döküm ve projeye özel döküm; yöntem ürün formu, ölçü, parça geometrisi, çalışma koşulları ve sipariş şartnamesine göre seçilir.
Temin ŞekilleriÖzel Döküm, Boru / İçi Boş, Lama / Levha, Yuvarlak Çubuk
05. Standartlar ve Karşılaştırılabilir Kaliteler
06. Teknik Açıklama
Ayrıntılı teknik açıklamayı görüntüle
CuSn10Zn2 Nedir?
CuSn10Zn2; bakır esaslı, yaklaşık %9,2-11 kalay ve %1-3 çinko içeren döküm kalay-çinko bronzudur. Kalay alaşıma sertlik, aşınma direnci ve yük taşıma kabiliyeti kazandırırken çinko dökülebilirlik ve üretim davranışına katkı sağlar. Alaşım özellikle ağır yük ve düşük kayma hızının birlikte bulunduğu, uygun yağlamalı kayma uygulamalarında değerlendirilir.
Kimyasal Bileşim
Tarihsel ISO 1338:1977 referansında CuSn10Zn2 için Cu %86,0-88,5, Sn %9,2-11,0 ve Zn %1,0-3,0 aralığındadır. Üst sınırlar Pb için %1,30, Ni için %2,00, Fe ve Mn için %0,20, P için %0,03, Sb için %0,30, S için %0,10 ve Al ile Si için %0,01 olarak verilir. Bazı eski standart ve ticari tablolarda nikel bakır miktarına dahil değerlendirilebildiğinden Cu/Ni hesaplama yöntemi sipariş şartnamesi veya ürün analiz sertifikası üzerinden doğrulanmalıdır.
Mekanik ve Tipik Fiziksel Özellikler
Tarihsel DIN ve üretici veri föylerinde kum döküm için minimum çekme dayanımı 260 MPa, akma dayanımı 130 MPa, uzama %15 ve sertlik 75 HBW; savurma döküm için sırasıyla 280 MPa, 150 MPa, %5 ve 95 HBW; sürekli döküm için ise 280 MPa, 140 MPa, %8 ve 90 HBW olarak bildirilmektedir. Bunlar tek bir güncel EN veya ISO tablosuna ait değerler değildir; farklı tarihsel ve ticari referansların üretim yöntemine göre gösterilmiş minimumlarıdır.
Tipik yoğunluk yaklaşık 8,7 g/cm³, özgül ısı yaklaşık 0,370 J/(g·K), ısıl genleşme katsayısı yaklaşık 18,0 × 10⁻⁶/K, ısıl iletkenlik yaklaşık 71 W/(m·K) ve elektriksel iletkenlik yaklaşık 8,5 MS/m seviyesindedir. Fiziksel değerler tipik referanslardır ve ürün garantisi olarak değerlendirilmemelidir.
Özellikleri ve Kullanım Alanları
CuSn10Zn2; iyi dökülebilirlik, aşınma direnci, basma yüklerini taşıma kabiliyeti ve uygun korozyon performansıyla öne çıkar. Başlıca kullanım alanları ağır hizmet tipi kaymalı yataklar, bronz burçlar, sonsuz dişli çarkları, dişliler, mil somunları, kılavuz ve aşınma plakaları, pompa gövdeleri ve çarkları ile vana ve armatür parçalarıdır.
Alaşım kendiliğinden yağlayıcı kabul edilmemelidir. Yağlayıcı seçimi; karşı yüzey sertliği ve kalitesi, çalışma boşluğu, yük, hız, sıcaklık ve ortam koşullarıyla birlikte değerlendirilmelidir. Deniz suyu veya özel kimyasal ortamlar için nihai malzeme seçimi akış hızı, sıcaklık ve eş çalışan malzemeler dikkate alınarak yapılmalıdır.
Üretim ve Temin Şekilleri
KUPTİN® R10; savurma döküm, sürekli döküm, kum döküm ve projeye özel döküm yöntemleriyle üretilebilir. Uygulanacak yöntem ürün formu, ölçü, parça geometrisi, gerekli mekanik özellikler, çalışma koşulları ve sipariş şartnamesine göre belirlenir.
Alaşım yuvarlak çubuk, bronz burç, boru, içi boş veya içi dolu parça, halka, lama, levha, özel kesit ve teknik resme göre özel döküm olarak temin edilebilir. Nihai ölçüler, toleranslar ve talaşlı imalat payları sipariş öncesinde değerlendirilmelidir.
Standartlar ve Karşılaştırılabilir Kaliteler
CuSn10Zn2 için güncel EN 1982 kapsamında doğrulanmış doğrudan bir kalite ve malzeme numarası bulunmamaktadır. Bu nedenle CuSn10Zn2-C ve CC490K bu alaşımın karşılığı olarak kullanılmamalıdır; CC490K, CuSn3Zn8Pb5-C alaşımının EN malzeme numarasıdır.
Alaşımın temel tarihsel tanımları geri çekilmiş ISO 1338:1977 kapsamındaki CuSn10Zn2 ile eski DIN 1705 kapsamındaki G-CuSn10Zn / 2.1086.01'dir. Eski DIN 17656 kapsamındaki GB-CuSn10Zn / 2.1087 külçe tanımıdır ve döküm ürün kalite numarası olarak kullanılmamalıdır.
BS 1400 G1, PN B102, UNS C90500 ve SAE 62 karşılaştırılabilir kalitelerdir; kimyasal ve mekanik sınırları farklı olduğundan birebir eşdeğer kabul edilmemelidir. ASTM B505/B505M sürekli döküm, ASTM B271/B271M ise savurma döküm bakır alaşımı ürün standartlarıdır. Bu ASTM numaraları alaşım adı değildir ve yalnızca siparişte seçilen UNS kalitesi ve ürün formuyla birlikte kullanılmalıdır.
Teknik Not
02. Mekanik Özellikler bölümündeki değerler tarihsel DIN ve üretici veri föylerinden alınan, üretim yöntemine göre ayrılmış minimum referanslardır. ISO 1338:1977 ise geri çekilmiş bir standarttır ve verdiği genel mekanik aralık yöntem bazlı tabloyla aynı kaynak değildir. Buradaki kimyasal, mekanik ve fiziksel bilgiler genel teknik bilgilendirme amacı taşır. Nihai ürün özellikleri sipariş şartnamesi, seçilen referans standart, döküm yöntemi, parça kesiti, ölçüler, toleranslar, ürün analiz sertifikası ve kalite kontrol sonuçlarına göre doğrulanmalıdır.